Beroeps- en diplomaprofiel Maatkleermaker

Printversie (PDF)

Beroepsprofiel en diplomaprofiel

Vakbekwaam Ambachtelijk Ondernemer Maatkleermaker

 

Beroepsprofiel: Beschrijving van het beroep

Ambacht

De maatkleermaker is werkzaam in een eigen atelier, in een atelier van een maatkledingbedrijf, bij een winkel, in een veranderatelier of reparatiebedrijf. 

Het ambacht van de maatkleermaker is het maken van maatkleding, in opdracht van een klant. Eerst wordt het ontwerp bedacht in samenspraak met de klant en het patroon getekend, dit kan met behulp van een digitaal patroontekensysteem. Patronen worden op maat getekend en worden vervolgens gebruikt bij de productie en samenstelling van het kledingstuk.

Het werk van de maatkleermaker bestaat uit het maken van nieuwe kleding op basis van een ontwerp en patroon met alle details als zakken, kragen en splitten. Daarnaast kan het in een enkel geval gaan om het verstellen van bestaande kleding (reparatie/herstel). Dit wordt bijvoorbeeld in bruidsmodezaken of herenmodezaken gedaan.

De maatkleermaker onderhoudt contact met zijn klanten, opdrachtgevers en leveranciers. De maatkleermaker is een ondernemer die zijn dienst, het atelier en zijn ideeën promoot. 

De sleutelactiviteiten van de maatkleermaker zijn:

  • verrichten van patroontechnische handelingen;
  • verrichten van naaitechnische handelingen;
  • maken van een ondernemingsplan en bewaken van het ondernemingsbeleid 

Werkomgeving/ context

De maatkleermaker werkt als zelfstandige (vaak zonder personeel) in een eigen atelier/werkruimte.

In de werkruimte zijn snijtafels, lock-, zoom-, stik- en naaimachines (al dan niet computergestuurd) en strijk- en persapparatuur aanwezig, evenals stoffen, de overige benodigde materialen en de te vermaken/repareren kleding en accessoires. 

Het atelier is een werkruimte waar ook de klanten/opdrachtgevers ontvangen worden. Een belangrijk deel van het werk bestaat uit klantcontact. Daarom moet het atelier voorzien zijn van goed licht, een geschikte pasruimte met grote spiegel en eenvoudig schoon te maken zijn. 

Typerende beroepshouding

 Als maatkleermaker ben je:

  • Communicatief, dienstverlenend en gericht op netwerken
    De maatkleermaker denkt mee met een klant, hij is communicatief en kan zijn keuzes/ideeën/adviezen goed verwoorden en toelichten. Dit is nodig in het binden van nieuwe klanten, maar ook in het onderhouden van klantcontact en het opbouwen van een relatie met leveranciers/samenwerkingspartners. De maatkleermaker luistert naar wat mensen vertellen, en gebruikt deze informatie in het zien van nieuwe mogelijkheden op ondernemend gebied.
  • Gedreven om kwaliteit te leveren
    De maatkleermaker is gedreven en gemotiveerd om altijd uitstekende kwaliteit te leveren. Hij zet zich in om de klant tevreden te stellen en is erop gericht dat klanten tevreden zijn met het product, ook als daarvoor een keer iets extra’s moet gebeuren. Daarnaast kan de maatkleermaker adviseren over kwalitatief goede materialen en werkwijzen.
  • Zelfstandig
    De maatkleermaker werkt vaak als zzp’er, daarom is het van belang dat de maatkleermaker zelfstandig kan werken en ook een netwerk kan organiseren om mee te sparren indien nodig.
  • Doortastend
    De maatkleermaker stelt vragen om erachter te komen wat past bij de stijl en de wens van een klant. Dit doet de maatkleermaker op een ongedwongen manier en hij blijft te allen tijde vriendelijk.
  • Integer en betrouwbaar
    Relaties met klanten zijn voor de maatkleermaker heel belangrijk. De maatkleermaker toont integriteit en verantwoordelijkheidsgevoel, bijvoorbeeld in het adviseren van de klant en op financieel gebied. Advies aan de klant wordt eerlijk gegeven, en hierin wordt meegenomen wat goed staat bij de klant, bijv. welk figuur of welke kleur. Op financieel gebied is de maatkleermaker ook integer: er wordt gefactureerd conform afspraak en in geval van meerwerk gaat de maatkleermaker in overleg met de klant. 
  • Nauwkeurig
    De maatkleermaker werkt nauwkeurig, ordelijk en systematisch. Door het maken van een goede planning kan tijdsdruk en stress vermeden worden. Dit is cruciaal voor de kwaliteit van het werk. Concentratievermogen is bij complexe werkzaamheden noodzakelijk.
  • Leergierig
    De maatkleermaker blijft op de hoogte van ontwikkelingen op zijn vakgebied. De maatkleermaker heeft een lerende houding om deze nieuwe ontwikkelingen zich eigen te maken, dit doet hij bijvoorbeeld door het bezoeken van netwerkbijeenkomsten voor expertise uitwisseling. 

Complexiteit en opbouw

Specialistische vakvaardigheden

De maatkleermaker bereidt de opdrachten voor en bepaalt voor de uitvoering de meest geschikte werkwijze. Bestaande uit (een combinatie van) standaardwerkwijzen of complexe(re) bewerkingen. Hij kan voor meerdere klanten/opdrachtgevers tegelijk werken en meerdere opdrachten naast elkaar uitvoeren. Hij ontvangt een opdracht, in meer of mindere mate gestuurd, voor het maken van kleding van zijn klant. Hij communiceert hierover rechtstreeks met de klant. Hij kan, naast over de standaard kledingstukken, ook adviseren over (de meer) complexe bewerkingen en kledingstukken. Deze complexe kledingstukken kan hij tevens uitwerken in een tekening en patroon.

Hij moet creatief zijn in het bedenken van oplossingen voor kledingstukken en individuele collecties. Hij moet effecten kunnen creëren met keuze voor (combinaties van) materialen, kleuren, technieken, bewerkingen, pasvorm en modellen, voor niet-standaard en complexe opdrachten. Tevens moet hij kunnen inspelen op wisselende en onverwachte omstandigheden. Dat de maatkleermaker de verwerking van (nieuwe) materialen, technieken en modebeelden mee moet kunnen nemen in de (eventueel alternatieve) werkwijzen en advies op maat aan de klant/opdrachtgever, maakt de opdracht meer complex. Specialistische kennis van stoffen en toepassingen is onontbeerlijk.

Technische vaardigheden

De kleermaker beschikt over kennis en vaardigheden om de machines met de daarbij behorende naalden, hulpmiddelen en (strijk)apparatuur te gebruiken. Hij stelt de machines en apparatuur in, lost kleine storingen op en verricht hieraan preventieve onderhoudswerkzaamheden.

Algemene vaardigheden

De maatkleermaker beschikt over algemene vakkennis en -vaardigheid voor de bedrijfsvoering. Hij beschikt over theoretische kennis van het werkveld en over specialistische vakkennis en vaardigheden.

De maatkleermaker is in staat de klant te observeren en goed te luisteren naar wat de klant zegt of juist niet zegt.

Mogelijke functiebenamingen

Namen die in de branche gelden zijn coupeur/coupeuse, maatkleermaker/kleermaker en allround medewerker mode/maatkleding.

Wet- en regelgeving

Er zijn geen wettelijke beroepsvereisten of specifieke bevoegdheids- of vestigingsregelingen van toepassing.

Voor uitoefening van de onderneming zijn volgende verzekeringen nodig:

  • Brandverzekering;
  • Verzekering voor derden;
  • Aansprakelijkheidsverzekering.

Bij de uitvoering van werkzaamheden zijn de Arbo-eisen van toepassing: het is belangrijk om een goede werkhouding aan te nemen, om rsi-klachten en klachten in arm, nek en schouder tegen te gaan. Daarnaast is het van belang om vanuit het oogpunt van milieu zuinig met materialen om te gaan.

Loopbaan- en ondernemingsperspectief

Het loopbaan- en ondernemingsperspectief van de maatkleermaker scheidt zich in een allround en een specialistische variant. 

  • Een allround maatkleermaker neemt verschillende opdrachten/orders aan van verschillende doelgroepen, als hij een hoger niveau heeft kan hij er dingen bij gaan doen, zoals het bewerken van andere materialen (leer) of producten (ook tassen en riemen).
  • Een specialistisch maatkleermaker is bijvoorbeeld gespecialiseerd in haute couture, dames- of herenkleding, lingerie, bruidsmode of theaterkleding. 

Het is mogelijk om als zzp-er een eigen bedrijf te starten of een bedrijf over te nemen van een maatkleermaker die wil stoppen. De onderneming is overdraagbaar als de overname zorgvuldig wordt voorbereid. De opvolger zal voor een bepaalde tijd nauw met de ondernemer moeten samenwerken, met aandacht voor de bestaande vertrouwensband tussen de ondernemer en zijn bestaande klanten.

Ook zijn er loopbaanmogelijkheden waarbij je niet als zzp-er werkt, bijvoorbeeld bij het werken in een bruidsmodezaak, herenmodezaak of in theaterwereld.

Talen

De maatkleermaker heeft een goede beheersing van de Nederlandse taal (lezen, spreken, schrijven, luisteren).

  • Lezen: opdrachten moet de maatkleermaker kunnen lezen en interpreteren.
  • Spreken: in klantcontact is het belangrijk dat de maatkleermaker een goede spreekvaardigheid heeft.
  • Schrijven: de maatkleermaker kan eenvoudige contracten opstellen.
  • Luisteren: voor de maatkleermaker is het luisteren naar de wens van een klant heel belangrijk om te kunnen begrijpen wat er gemaakt moet worden. 

Deze taalvaardigheden hebben alleen betrekking op de Nederlandse taal, de maatkleermaker heeft geen andere talen nodig om het ambacht uit te kunnen oefenen. 

Rekenen/ wiskunde

De maatkleermaker heeft basisrekenvaardigheden nodig.

  • Bij het verrichten van patroontechnische handelingen is dit nodig bij het nemen van maten, tekenen van patronen, inschatten/berekenen van de benodigde hoeveelheid stof voor een kledingstuk op basis van een patroon.
  • Bij het verrichten van naaitechnische handelingen is dit nodig bij het berekenen van de prijs op basis van geschatte tijdsbesteding en het materiaal, bij het factureren en het bepalen van het bedrag dat er is voor materialen en inkoop. 

Overige voorwaarden

  • Veel affiniteit met en enige kennis van het werken met de naaimachine;
  • Inzicht: ruimtelijk inzicht en het kunnen voorstellen van het beoogde resultaat. 

 

Diplomaprofiel Vakbekwaam Ambachtelijk Ondernemer Maatkleermaker

Sleutelactiviteit 1: Verricht patroontechnische handelingen

Contact maken

De maatkleermaker legt op een adequate en klantgerichte wijze contact met de klant en verkent de opdracht door vragen te stellen aan de klant, op een manier dat de klant zich op zijn/haar gemak voelt. 

Opdracht voorbereiden met de klant

De maatkleermaker bespreekt de wensen van de klant met de klant en adviseert de klant over het ontwerp, mede door tijdens het gesprek de ideeën te visualiseren door een schets op papier of digitaal hulpmiddel (bijvoorbeeld Adobe Illustrator of Vector), zodanig dat er een duidelijke opdrachtformulering ligt na het gesprek. 

Materiaaladvies

De maatkleermaker heeft aantoonbare kennis van de eigenschappen en de toepassing van materialen (zoals stoffen, en fournituren als garen, knopen, ritsen) en adviseert de klant bij een keuze van het materiaal en neemt hierin de wensen van de klant (in kleur, gelegenheid, budget, figuur) als uitgangspunt. 

Offerte opstellen

De maatkleermaker is in staat om een offerte op te stellen waarbij hij zich baseert op het aantal uur, prijsopbouw en materiaalverbruik. In de offerte staat op duidelijke wijze vermeldt hoe de prijs is opgebouwd en welk product geleverd gaat worden en de maatkleermaker kan deze zaken ook aan de klant uitleggen, de klant weet hoe het product dat hij koopt eruit gaat zien en de maatkleermaker vraagt de klant om akkoord en ondertekening.

Maten opmeten

De maatkleermaker is in staat om de maten van de klant op te nemen en te registreren, op zodanige manier dat de matenlijst als leidraad voor het maken van het patroon kan dienen.

Patroon tekenen

De maatkleermaker maakt het patroon door gebruik te maken van de maten die hij meeneemt in de ontwerpspecifieke details in de patroonopzet en hij controleert of het patroon alle onderdelen van de schets omvat en bewaart het patroon op de daarvoor bestemde plaats (bijvoorbeeld in de daarvoor bestemde mappen). Bij het patroontekenen baseert hij zich op de maten en hij beschikt over kennis over welke maten bekend moeten zijn voor het type product: zoals bijvoorbeeld lengte, bovenwijdte, taillewijdte, heupwijdte en schouderbreedte.

Verandert het patroon naar aanleiding van de doorpas

De maatkleermaker is in staat om de nodige aanpassingen te zien die voortkomen uit een doorpas en deze in het patroon aan te passen.

Sleutelactiviteit 2: Verricht naaitechnische handelingen

Bereidt werkzaamheden door

De maatkleermaker verzamelt het patroon, het materiaal, het garen, de versteviging en de fournituren en hij stelt de juiste machines en apparatuur (bijvoorbeeld: de lockmachine, naaimachine, 3D-printer of vergelijkbaar) in op de te verwerken materialen.
Ook legt hij de patroononderdelen in de juiste stofrichting op de stof en knipt hij de stof aan de hand van het patroon.

Maakt het model

De maatkleermaker is in staat om een model te maken, door als eerst het patroon te bekijken, daarna de geknipte onderdelen tot een model te maken door de stof te strijken, te locken en te naaien of plakken en nogmaals te strijken, zodat het model gepast kan worden door de klant.

Past het model door

De maatkleermaker markeert de aanpassingen tijdens de doorpas op het model en voert de aanpassingen van het model door in het patroon, zodat dat als basis kan gelden voor het definitief vervaardigen van het kledingstuk.

Kledingstuk veranderen of vervaardigen

De maatkleermaker is in staat om het kledingstuk te maken, door naaitechnische handelingen uit te voeren op het model, door de stof te bewerken, te naaien en/of te plakken, zodat het kledingstuk past bij de besproken opdracht.

Eindcontrole uitvoeren

De maatkleermaker controleert het eindproduct (het model en het definitieve kledingstuk) op het oog en op uitvoering en materiaalgebruik. Hierbij controleert hij of het voldoet aan het patroon, de maten, eventuele veranderingen naar aanleiding van de doorpas, materiaalgebruik en de vereiste wijze van stikken en kleurgebruik.

Technische vaardigheden

De kleermaker kan de te gebruiken machines, apparatuur en hulpmiddelen (zoals bijvoorbeeld de machine, strijkapparaat) bedienen, in- en omstellen van de machines en strijkapparatuur, (bijvoorbeeld met de daarbij behorende naalden). De maatkleermaker heeft technische kennis om kleine storingen aan de te gebruiken apparatuur op te lossen en kan preventieve onderhoudswerkzaamheden verrichten aan de te gebruiken machines.

Sleutelactiviteit 3: Maakt een ondernemingsplan en bewaakt het ondernemingsbeleid

Leeruitkomsten zijn opgenomen in het algemeen diplomaprofiel ondernemer

Naast de algemene eisen aan ondernemerschap heeft de maatkleermaker een goed gevoel voor de markt en kan hij goed inspelen op pieken in de vraag. Dat betekent dat hij goed inschat wat verkocht kan worden vanuit eigen productie en wat mogelijk vanuit een eigen netwerk aan extra capaciteit geleverd kan worden. Ondernemerschap in het maatkledingbedrijf blijkt verder uit aanvoelen van modetrends en hypes, de verkoopbaarheid van producten en evenwichtig investeren in de productie er van.

Beroepsprofiel en diplomaprofiel

Vakbekwaam Ambachtelijk Ondernemer

 

Sleutelactiviteit 1: Start een onderneming

Voor een ambachtelijk ondernemer is het van groot belang zijn ondernemerschap te ontwikkelen en te verbeteren, om als kleine zelfstandig ondernemer een eigen bedrijf te kunnen starten en runnen. Bij het starten en/of runnen kan de ambachtelijk ondernemer met verschillende complicerende factoren te maken hebben. Hierbij is hij afhankelijk van een steeds veranderende markt en dient deze ontwikkelingen goed in de gaten te houden. Ook heeft hij te maken met een grote diversiteit aan taken die te maken hebben met het ondernemerschap, zoals marketing, financiën en natuurlijk het vakgebied waarin hij onderneemt. Deze taken dient hij allemaal goed tot uitvoer te brengen. In bijna geen enkel geval kan hij terugvallen op standaardprocedures of routines. De ambachtelijk ondernemer is volledig zelfsturend, waardoor hij zelf een goede balans moet vinden in het geven aan voldoende aandacht aan de verschillende aspecten van het zelfstandig ondernemerschap. Ook wat betreft de reikwijdte en de mogelijkheden in de onderneming. De ambachtelijk ondernemer voert zijn taken zelfstandig uit draagt de volledige eindverantwoordelijkheid voor zijn onderneming. De ambachtelijk ondernemer zet een ondernemingsidee op basis van (eigen) onderzoek om in een keuze voor product, prijs, plaats, personeel, promotie en presentatie van het bedrijf. De ambachtelijk ondernemer legt dit vast in een ondernemersplan inclusief een onderbouwing met een financieringsplan en zijn rol als ondernemer. Hij brengt prioriteiten aan en schakelt tussen creativiteit en planmatigheid, schakelt de juiste mensen/middelen in en lost problemen op. Hij zoekt samenwerking met klanten/ opdrachtgevers en anderen zoals samenwerkingspartners, opdrachtnemers en leveranciers. De ambachtelijk ondernemer start de onderneming conform dit plan.

Bepaalt het toekomst(beeld) van de onderneming en zijn rol als ondernemer

De ambachtelijk ondernemer oriënteert zich op de markt, klant en concurrentie en onderzoekt de kansen en mogelijkheden voor het starten van een nieuwe onderneming of het overnemen van een bestaande onderneming. De ambachtelijk ondernemer beschikt over kennis van relevante wet- en regelgeving voor het starten van een onderneming. De ambachtelijk ondernemer onderzoekt objectief de kansen en bedreigingen voor de onderneming en ontwikkelingen in de markt, bijvoorbeeld aan de hand van een SWOT-analyse. De ambachtelijk ondernemer trekt logische conclusies over de kant die hij op wil met zijn onderneming op basis van het onderzoek naar (ontwikkelingen in) de markt, doelgroep, etc. en zijn eigen ondernemerschap. Hij kan marktgegevens interpreteren en vertalen naar zijn eigen onderneming. De ambachtelijk ondernemer heeft inzicht in de eigenschappen van een ondernemer. Hij reflecteert op realistische wijze op zichzelf in zijn rol als (aankomend) ondernemer en op de onderneming.

Geeft de onderneming vorm

De ambachtelijk ondernemer werkt het (toekomst)beeld van de onderneming verder uit door aan te geven wat de doelgroep, het aanbod en verdienmodel van de onderneming zijn. De ambachtelijk ondernemer bepaalt hoe hij het aanbod aan de doelgroep aanbiedt (verkoopkanalen, inzet van marketing en promotie, prijsbepaling). Hij maakt tevens juridische en financiële keuzes over o.a. de ondernemingsvorm, vergunningen, (commerciële) samenwerking en/of (externe) deskundigheid. De ambachtelijk ondernemer weegt de essentiële (financiële) zaken en risico's af die voortvloeien uit de keuze voor een ondernemingsvorm. Hij verwerkt al deze keuzes en overwegingen in een plan voor de onderneming. Hij vertaalt alle afwegingen op logische wijze naar een ondernemingsplan (nieuw of actualiseert een bestaand plan) voor de onderneming inclusief de juridische ondernemingsvorm, specifieke, meetbare,-acceptabele, realistische en tijdgebonden marketing doelstellingen en een missie en een visie voor de onderneming. De ambachtelijk ondernemer beschikt over kennis van relevante wet- en regelgeving voor het runnen van een onderneming. Hij kan zijn ideeën zowel mondeling als schriftelijk presenteren. De ambachtelijk ondernemer inventariseert welke (administratieve) handelingen nodig zijn voor het dagelijks beheer van de onderneming en organiseert de uitvoering ervan. Hij heeft basale kennis van (omzet)belastingwetgeving met betrekking tot een eigen onderneming.

Regelt het financiële gedeelte van het opstarten van de onderneming

De ambachtelijk ondernemer houdt rekening met de financiële consequenties van keuzes. De ambachtelijk ondernemer berekent de (verwachte) kosten en opbrengsten van de (nieuwe) onderneming. Hij weet wat een exploitatiebegroting en een liquiditeitsbegroting zijn en hoe hij dit moet berekenen. Hij onderzoekt en/of beoordeelt de noodzaak voor investeringen. Desgewenst onderzoekt hij mogelijkheden om kosten te reduceren. Hij berekent hoeveel financiële middelen nodig zijn en op welke termijn(en). Hij onderzoekt (interne en externe) financieringsmogelijkheden en inventariseert mogelijke investeerders. De ambachtelijk ondernemer beschrijft aan de hand van zijn berekeningen en onderzoek in een investeringsbegroting en/of financieringsplan hoe de financiering van de onderneming is georganiseerd.

Presenteert en promoot de onderneming

De ambachtelijk ondernemer schrijft een marketingplan met daarin beschreven hoe hij de 6 P’s (product, prijs, plaats, presentatie, promotie en personeel) in praktijk gaat brengen. De ambachtelijk ondernemer beschrijft het verkoopproces. Hij maakt berekeningen voor offertes en bepaalt een verkoopprijs voor het product. Hij beschrijft zaken als hoe hij klanten gaat werven en hoe hij een offerte opgaat stellen. Hij bepaalt wat in de algemene voorwaarden moet worden opgenomen. Hij heeft aandacht voor aftersales, betalings- en leveringsvoorwaarden en betalingsgedrag van klanten. De ambachtelijk ondernemer denkt nauwkeurig na over de opzet en uitvoering van promotionele acties en presentaties. Hij heeft kennis van de meest gehanteerde communicatiestrategieën en marketingstrategieën in het vakgebied. Hij bedenkt hoe hij indruk kan maken op potentiële klanten, via o.a. social-media, e-commerce, webcare, website, folders, advertenties etc of door zichzelf en zijn bedrijf te presenteren op (lokale) beurzen en evenementen en/of bij (netwerk)bijeenkomsten.

Koopt in voor de onderneming

De ambachtelijk ondernemer analyseert het bestaande aanbod m.b.t. inventaris en assortiment op voor de onderneming relevante aspecten, zoals prijs, kwaliteit, betalings- en leveringsvoorwaarden, duurzaamheid. Hij maakt een weloverwogen keuze voor wat hij het beste kan inkopen/huren gezien de kosten die hij maakt, de kwaliteit die hij wil leveren en de expertise die hij in huis heeft. De ambachtelijk ondernemer kijkt kritisch naar de voor-en nadelen van samenwerking met diverse partijen, gericht op betrouwbaarheid en het beste resultaat voor de onderneming. De ambachtelijk ondernemer heeft kennis van (inkoop)contracten/verbintenissen in het kader van het zelfstandig ondernemerschap. De ambachtelijk ondernemer kan in zakelijke situaties gesprekstechnieken toepassen. Hij sluit overeenkomsten met leveranciers en onderhandelt waar nodig over leveringsvoorwaarden.

Klik hier om het beroeps- en diplomaprofiel te printen (PDF)

Klik hier voor informatie over de opleiding Maatkleermaker

Ben jij ook nieuwsgierig naar onze opleidingen?
Wil jij meer weten? Kijk dan bij de veelgestelde vragen
Wil jij een leerling opleiden en bijdragen aan de ontwikkeling van jouw ambacht?